Cây hoa Quỷ dữ (Tacca chantrieri), với cụm hoa đặc biệt có những cánh dài buông xuống như sợi tơ của sinh vật huyền bí, thường mọc hoang trong các khu rừng ẩm tại Việt Nam. Từ lâu, loài cây này đã được sử dụng trong Đông y. Gần đây, nhóm nghiên cứu của Viện Y học bản địa Việt Nam đã tiến hành thu thập mẫu cây tại khu vực rừng tre nứa ven suối Tả Phìn Hồ, Hà Giang và thực hiện các nghiên cứu khoa học nhằm tìm hiểu giá trị dược liệu của loại cây này. Trong nghiên cứu này, chiết xuất rễ cây hoa quỷ dữ đã được chứng minh có khả năng chống viêm và gây độc tế bào đối với các tế bào ung thư đường mật.
Cao chiết rễ cây hoa Quỷ dữ ức chế tăng sinh tế bào ung thư đường mật (KKU-213A và KKU-213C) theo cách phụ thuộc vào liều lượng và thời gian. Cụ thể:
- Đối với dòng tế bào KKU-213A, nồng độ cao chiết ức chế 50 % tế bào ung thư (IC50) sau 24 giờ là 3 μg/mL và giảm xuống 10.4 μg/mL sau 72 giờ điều trị.
- Đối với dòng tế bào KKU-213C, nồng độ IC50 giảm từ 3 μg/mL xuống 10.3 μg/mL sau 24-72 giờ.
- Cao chiết rễ cây hoa Quỷ dữ kích hoạt quá trình apoptosis ở tế bào ung thư đường mật thông qua tăng biểu hiện protein Bax và giảm protein Bcl-2.
- Khi kết hợp cao chiết rễ cây hoa Quỷ dữ với Cisplatin – một loại thuốc hóa trị trong điều trị ung thư thì hiệu quả tiêu diệt tế bào ung thư tăng lên đáng nhiều so với khi dùng Cisplatin đơn lẻ. Tác dụng hiệp đồng này hoạt động qua hai cơ chế chính:
(i) Điều chỉnh biểu hiện Bcl-2 để tăng tỷ lệ Bax/Bcl-2, từ đó phục hồi độ nhạy cảm của tế bào ung thư với cisplatin.
(ii) Tăng cường khả năng hấp thụ cisplatin vào tế bào.
Tóm lại: chiết xuất rễ cây hoa Quỷ dữ tăng cường hiệu quả của hóa trị liệu và có tính chọn lọc cao trên tế bào ung thư đường mật. Độc tính thấp đối với tế bào thường. Đây là hướng đi đầy hứa hẹn trong việc phát triển các giải pháp hỗ trợ và điều trị ung thư mới, an toàn và hiệu quả.
Nhóm soạn và đưa tin: Hoàng Sầm, Nguyễn Thị Hương, Ma Thị Hoàn và Vũ Thị Thanh Hằng.
